Uitspraak-stack — overzicht

Naast de twee FRBR-pijlers voor regulering (besluit-stack en instrument-stack) is er een derde substantieve schema: uitspraak.* voor rechterlijke uitspraken. Dit is geen FRBR-pijler in de strikte zin — het is een eigen entiteit-categorie die niet onder Awb 1:3 valt maar onder Wet RO + Awb afdeling 8.

Waarom een eigen schema

Een rechterlijke uitspraak is geen besluit in de Awb-zin. Awb 1:3 lid 2 zegt: "een besluit is een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan". Een rechtbank is geen bestuursorgaan (Awb 1:1) — het is een gerecht. De uitspraak is dus structureel iets anders, en haar logica:

• Identifier: ECLI (European Case Law Identifier), niet AKN.
• Wettelijke basis: Wet op de rechterlijke organisatie (Wet RO) afd. 1.1 + Awb afdeling 8 (procesrecht in bestuursrechtelijke geschillen).
• Publicatie: via data.rechtspraak.nl, niet via OB.
• Inhoudelijke structuur: één tekstblok, geen interne article-tree.

Zie ECLI-identity voor de identifier-keuze.

Wat zit er in

uitspraak.uitspraken (één rij per ECLI) met kolommen:

uitspraak.uitspraken (
  id              UUID PRIMARY KEY,
  ecli            TEXT UNIQUE NOT NULL,    -- ECLI:NL:<gerecht>:<jaar>:<volgnr>
  gerecht_id      UUID NOT NULL REFERENCES gezag.gezagen(id),
  uitspraakdatum  DATE,
  uitspraak_soort TEXT REFERENCES catalogus.uitspraak_soorten(id),
                                            -- NULLABLE; nog niet alle rijen
                                            -- zijn classificeerbaar
  zelfvoorziening BOOLEAN NOT NULL DEFAULT FALSE,
                                            -- Awb 8:72 lid 4 onder c
  zaaknummer      TEXT,
  rechtsgebied    TEXT,                    -- open vocab voor nu
  source_url      TEXT,
  content_sha256  TEXT,
  extraction_provenance JSONB,
  ...
)

catalogus.uitspraak_soorten heeft initieel twee waarden:

Waarde	Anker
einduitspraak	Awb art. 8:72
tussenuitspraak	Awb art. 8:80a

conclusie_pg (advocaat-generaal / procureur-generaal conclusie) is uitgesteld — geen corpus-rijen + geen specifiek wet-artikel ankert de conclusie-handeling expliciet.

Hoe uitspraak.* zich verhoudt tot de FRBR-pijlers

Een uitspraak raakt besluiten en instrumenten. Een vernietigingsuitspraak vernietigt een besluit; een uitspraak met zelfvoorziening (Awb 8:72 lid 4 onder c) stelt een eigen besluit in de plaats. Dat is een cross-stack relatie die in canonical.judicial_effects woont — zie judicial-effects.

Empirische status (2026-05-12)

• 7.413 rijen gemigreerd van canonical.decisions (besluit-stack) naar uitspraak.uitspraken per migratie 168
• 7.411 met uitspraak_soort = NULL (catch-all 'rechterlijke_uitspraak'); 1 einduitspraak, 1 tussenuitspraak
• ECLI als UNIQUE NOT NULL met format-CHECK (ECLI:NL:<gerecht>:<jaar>:<volgnr>)
• 3.742 research-FKs gerebind van besluit-stack naar uitspraak-stack

Sub-pagina's

• ECLI-identity — waarom ECLI als externe identifier
• Judicial-effects — hoe uitspraken besluiten en instrumenten raken (cross-stack edge)

Onderliggende ADRs

• ADR-0035 — uitspraak.* schema + ECLI als canonical identifier
• ADR-0033 — Schema noun-families (waar uitspraak.* als zelfstandig schema is aangewezen)